mufassall

Biznes jarayonlar / 1 / 12

To'lov shlyuzi

Xaridor buyurtma uchun shlyuz orqali to'laydi, shlyuz esa do'koningizga to'rt marta murojaat qiladi. Har chaqiruv nimani anglatadi va pul yoki mol qayerda yo'qoladi.

  • 14 daq
  • O'rta
  • 9 qadam
Javob p95
120 ms
Ikki marta yechish
0 /kun
To'lovsiz jo'natilgan
0 /kun
Lab'da ochish

  • so'rov
  • javob
  • qayta yetkazish
  • takroriy
  • yo'qolgan
  • chaqiruv: javob shu chiziqda qaytadi

Raqamlar — model ssenariysi, o'lchov emas

Haqiqiy so'rov

Shlyuz → Do'kon API

So'rov

POST /merchant/rpc HTTP/1.1
Content-Type: application/json
Authorization1: yashirilgan

{
  "jsonrpc": "2.0",
  "method": "CheckPerformTransaction",
  "params": {
    "amount": 2500000,
    "account": { "order_id": 3"1042" }
  },
  "id": 1
}

Javob

HTTP/1.1 200 OK
{
  "jsonrpc": "2.0",
  "result": { "allow": 4true },
  "id": 1
}
  1. Authorization · yashirilgan — Shlyuz o'zi ekanini isbotlaydi. Umumiy sir, shuning uchun bu yerda yashirilgan.
  2. amount — Eng kichik birlikda (tiyin): 500000 = 5 000 so'm. Hech qachon kasr son emas.
  3. order_id — Do'konning o'z buyurtma raqami: xaridor kiritgan yoki to'lov havolasi olib kelgan.
  4. allow — Ha: buyurtma bor, to'lanmagan va summa mos.

O'zingiz quringKonspektDarslarni solishtirish

Kurs: 74 dars
  1. 01 Asoslar

    1. So'rovning yo'li
    2. Kechikish va o'tkazuvchanlik
    3. Qog'oz ustida hisob
  2. 02 Masshtablash

    1. Vertikal va gorizontal masshtablash
    2. Yukni taqsimlash
    3. Holatsiz (stateless) serverlar
    4. Keshlash
    5. Keshni yangilash (invalidation)
    6. CDN va edge keshlar
  3. 03 Ma'lumot va saqlash

    1. SQL va NoSQL
    2. Bazadagi indekslar
    3. Geo qidiruv: kim yaqinda
    4. Matn bo'yicha qidiruv (full-text search)
    5. Vektor qidiruv
    6. Saqlash dvigatellari: B-tree va LSM
    7. Bloom filtri
    8. Bazani replikatsiya qilish
    9. Sharding
    10. Consistent hashing
    11. Unikal ID'lar
    12. CAP: aloqa uzilganda
    13. Konsensus va lider saylovi
    14. Tranzaksiyalar
    15. Fayl yuklash
  4. 04 Aloqa

    1. API uslublari
    2. Xabar navbatlari
    3. Pub/sub va hodisalar jurnali
    4. Real-time yangilanishlar
    5. Callback'lar ishonchliligi
    6. Webhook'larni ishonchli yuborish
  5. 05 Ishonchlilik

    1. Zaxira va failover
    2. Rate limiting
    3. Timeout va qayta urinishlar
    4. Kuzatuvchanlik (observability)
    5. SLO va xato byudjeti
    6. Backpressure
  6. 06 Arxitektura

    1. Mikroservislar
    2. Servislarni topish (service discovery)
    3. Saga va outbox
    4. O'zgarishlarni ushlash (CDC)
    5. Tranzaksion outbox
    6. Taqsimlangan lock'lar
    7. Batch va stream
    8. Multi-tenancy: ko'p mijozli tizim
    9. Event sourcing
  7. 07 Xavfsizlik

    1. Autentifikatsiya
    2. Avtorizatsiya
    3. Shifrlash va sirlar
    4. Maxfiy ma'lumotlarni boshqarish
  8. 08 Yetkazib berish

    1. Testlash
    2. CI/CD: commit'dan production'gacha
    3. To'xtovsiz migratsiyalar
    4. Feature flag'lar
  9. 09 Butun tizimlar

    1. Talablardan dizayngacha
    2. URL qisqartirgich loyihasi
    3. Yangiliklar lentasi loyihasi
    4. Chat loyihasi
    5. Video sayt loyihalash
    6. Qidiruv takliflari (autocomplete) dizayni
    7. Job scheduler (vazifa rejalashtiruvchi) dizayni
  10. 10 Biznes jarayonlar

    1. To'lov shlyuzi
    2. Pul va yaxlitlash
    3. Ikki yoqlama hisob daftari
    4. To'lovlarni solishtirish
    5. Obuna to'lovlari
    6. Elektron raqamli imzo
    7. Hujjatning hayot sikli
    8. Audit jurnali
    9. Xabarnomalarni yetkazish
    10. Ommaviy import
    11. Pulni qaytarish va chargeback
    12. Hujjatlarni uzluksiz raqamlash
  11. 11 Real tajribalar

    1. Tajriba: Discord xabarlarni qanday saqlaydi
    2. Tajriba: Figma'da birgalikda tahrirlash