mufassall

Butun tizimlar / 4 / 4

Chat loyihasi

Alisa Bobga yozadi, xabar esa soniyaning bir qismida, to'g'ri tartibda, telefoni uxlab yotgan bo'lsa ham uning ekranida paydo bo'lishi kerak. Chatni qadamma-qadam quramiz: WebSocket gateway'lar, yo'naltirish, suhbat bo'yicha saqlash, tartib raqamlari, belgilar, push, guruhlar va onlayn holat.

  • 15 daq
  • Yuqori
  • 12 qadam
Yetkazish p99
2 100 ms
Tartibi buzilgan xabarlar
0 /kun
1 soatdan ko'p ko'rilmagan
0 /kun
Lab'da ochish
90%60%
  • so'rov
  • javob
  • qayta yetkazish
  • takroriy
  • yo'qolgan

Raqamlar — model ssenariysi, o'lchov emas

Haqiqiy so'rov

Bob ilovasi → Chat servisi

So'rov

GET /v1/messages?since=1795400100 HTTP/1.112
Host: chat.example.com
Authorization: yashirilgan

Javob

HTTP/1.1 200 OK
{
  "messages": []
}
  1. since — Ilova oxirgi marta tekshirgan vaqt. Server undan yangisini qaytaradi.
  2. messages — Ko'pchilik so'rovdagidek bo'sh: hech narsa bo'lmaganda so'rashning narxi.
Kurs: 42 dars
  1. 01 Asoslar

    1. So'rovning yo'li
    2. Kechikish va o'tkazuvchanlik
    3. Qog'oz ustida hisob
  2. 02 Masshtablash

    1. Vertikal va gorizontal masshtablash
    2. Yukni taqsimlash
    3. Holatsiz (stateless) serverlar
    4. Keshlash
    5. CDN va edge keshlar
  3. 03 Ma'lumot va saqlash

    1. SQL va NoSQL
    2. Bazadagi indekslar
    3. Saqlash dvigatellari: B-tree va LSM
    4. Bazani replikatsiya qilish
    5. Sharding
    6. Consistent hashing
    7. Unikal ID'lar
    8. CAP: aloqa uzilganda
    9. Konsensus va lider saylovi
    10. Tranzaksiyalar
    11. Fayl yuklash
  4. 04 Aloqa

    1. API uslublari
    2. Xabar navbatlari
    3. Pub/sub va hodisalar jurnali
    4. Real-time yangilanishlar
    5. Callback'lar ishonchliligi
  5. 05 Ishonchlilik

    1. Zaxira va failover
    2. Rate limiting
    3. Timeout va qayta urinishlar
    4. Kuzatuvchanlik (observability)
  6. 06 Arxitektura

    1. Mikroservislar
    2. Servislarni topish (service discovery)
    3. Saga va outbox
    4. Batch va stream
  7. 07 Xavfsizlik

    1. Autentifikatsiya
    2. Avtorizatsiya
    3. Shifrlash va sirlar
  8. 08 Yetkazib berish

    1. Testlash
    2. CI/CD: commit'dan production'gacha
  9. 09 Butun tizimlar

    1. Talablardan dizayngacha
    2. URL qisqartirgich loyihasi
    3. Yangiliklar lentasi loyihasi
    4. Chat loyihasi
  10. 10 Biznes jarayonlar

    1. To'lov shlyuzi