Konspekt · Biznes jarayonlar
To'lov shlyuzi
Muammo
Xaridor buyurtma uchun shlyuz orqali to'laydi, shlyuz esa do'koningizga to'rt marta murojaat qiladi. Har chaqiruv nimani anglatadi va pul yoki mol qayerda yo'qoladi.
Nimani o'rganasiz
- To'rt chaqiruv: tekshir, yarat, bajar, bekor qil
- Nega takroriy
CreateTransactionbir xil javob olishi kerak - Tranzaksiya holatlari:
1,2,-1va-2 - Nega mol faqat
state: 2dan keyin jo'natiladi
Diagramma kod sifatida
Darsdagi yakuniy sxemani matn ko'rinishida oling va Jira, GitLab, GitHub, Notion yoki hujjatga qo'ying: Mermaid u yerlarda o'zi chiziladi. D2 va PlantUML (Confluence, IntelliJ) uchun alohida variantlar bor.
Mermaid: sxema
flowchart LR
n_payer(("Xaridor"))
n_gateway>"Shlyuz"]
n_api["Do'kon API"]
n_orders[("Buyurtmalar bazasi")]
n_warehouse("Ombor")
n_payer -->|"chaqiruv"| n_gateway
n_gateway -->|"chaqiruv"| n_api
n_api -->|"chaqiruv"| n_orders
n_api -->|"chaqiruv"| n_warehouseMermaid: so'rovlar ketma-ketligi
sequenceDiagram
participant n_gateway as Shlyuz
participant n_api as Do'kon API
participant n_orders as Buyurtmalar bazasi
participant n_warehouse as Ombor
Note over n_gateway,n_api: Tekshiruv: bu buyurtmani to'lash mumkinmi?
n_gateway->>n_api: POST /merchant/rpc HTTP/1.1
n_api-->>n_gateway: HTTP/1.1 200 OK
Note over n_gateway,n_api: Yaratish: tranzaksiya ochiladi
n_gateway->>n_api: POST /merchant/rpc HTTP/1.1
n_api-->>n_gateway: HTTP/1.1 200 OK
Note over n_gateway,n_api: Bitta yaratish ikki marta keldi
n_gateway->>n_api: POST /merchant/rpc HTTP/1.1
n_api-->>n_gateway: HTTP/1.1 200 OK
Note over n_api,n_orders: Takrorga — o'sha javob
n_api->>n_orders: SELECT id, state, create_time FROM transactions
n_orders-->>n_api: tx_77 #124; 1 #124; 1795392843512
Note over n_gateway,n_api: Bajarish: pul endi sizniki
n_gateway->>n_api: POST /merchant/rpc HTTP/1.1
n_api-->>n_gateway: HTTP/1.1 200 OK
Note over n_gateway,n_api: Mol puldan oldin ketdi
n_gateway->>n_api: POST /merchant/rpc HTTP/1.1
n_api-->>n_gateway: HTTP/1.1 200 OK
Note over n_api,n_warehouse: Faqat state: 2 dan keyin jo'nat
n_api->>n_warehouse: POST /shipments HTTP/1.1
n_warehouse-->>n_api: HTTP/1.1 201 Created
Note over n_gateway,n_api: To'langan tranzaksiyani bekor qilish
n_gateway->>n_api: POST /merchant/rpc HTTP/1.1
n_api-->>n_gateway: HTTP/1.1 200 OKD2
direction: right
n_payer: "Xaridor" {
shape: person
}
n_gateway: "Shlyuz" {
shape: cloud
}
n_api: "Do'kon API" {
shape: rectangle
}
n_orders: "Buyurtmalar bazasi" {
shape: cylinder
}
n_warehouse: "Ombor" {
shape: rectangle
style.multiple: true
}
n_payer -> n_gateway: "chaqiruv"
n_gateway -> n_api: "chaqiruv"
n_api -> n_orders: "chaqiruv"
n_api -> n_warehouse: "chaqiruv"PlantUML: so'rovlar ketma-ketligi
@startuml
boundary "Shlyuz" as n_gateway
participant "Do'kon API" as n_api
database "Buyurtmalar bazasi" as n_orders
participant "Ombor" as n_warehouse
note over n_gateway, n_api : Tekshiruv: bu buyurtmani to'lash mumkinmi?
n_gateway -> n_api : POST /merchant/rpc HTTP/1.1
n_api --> n_gateway : HTTP/1.1 200 OK
note over n_gateway, n_api : Yaratish: tranzaksiya ochiladi
n_gateway -> n_api : POST /merchant/rpc HTTP/1.1
n_api --> n_gateway : HTTP/1.1 200 OK
note over n_gateway, n_api : Bitta yaratish ikki marta keldi
n_gateway -> n_api : [dublikat] POST /merchant/rpc HTTP/1.1
n_api --> n_gateway : HTTP/1.1 200 OK
note over n_api, n_orders : Takrorga — o'sha javob
n_api -> n_orders : SELECT id, state, create_time FROM transactions
n_orders --> n_api : tx_77 | 1 | 1795392843512
note over n_gateway, n_api : Bajarish: pul endi sizniki
n_gateway -> n_api : POST /merchant/rpc HTTP/1.1
n_api --> n_gateway : HTTP/1.1 200 OK
note over n_gateway, n_api : Mol puldan oldin ketdi
n_gateway -> n_api : POST /merchant/rpc HTTP/1.1
n_api --> n_gateway : HTTP/1.1 200 OK
note over n_api, n_warehouse : Faqat state: 2 dan keyin jo'nat
n_api -> n_warehouse : POST /shipments HTTP/1.1
n_warehouse --> n_api : HTTP/1.1 201 Created
note over n_gateway, n_api : To'langan tranzaksiyani bekor qilish
n_gateway -> n_api : POST /merchant/rpc HTTP/1.1
n_api --> n_gateway : HTTP/1.1 200 OK
@endumlPlantUML: komponentlar
@startuml
left to right direction
actor "Xaridor" as n_payer
cloud "Shlyuz" as n_gateway
component "Do'kon API" as n_api
database "Buyurtmalar bazasi" as n_orders
collections "Ombor" as n_warehouse
n_payer --> n_gateway : chaqiruv
n_gateway --> n_api : chaqiruv
n_api --> n_orders : chaqiruv
n_api --> n_warehouse : chaqiruv
@endumlXulosa
To'lov shlyuzi uchun to'rt qoida.
1) Summa eng kichik birlikda, kasr son emas. 2) Har chaqiruv takrorlanishi mumkin: shlyuz ID bo'yicha qidiring va o'sha javobni qaytaring. 3) Mol faqat state: 2 dan keyin jo'natiladi. 4) Bekor qilishning ikki holati bor: -1 puldan oldin, -2 puldan keyin.
Ko'rsatkichlar: boshida va oxirida
| Ko'rsatkich | Boshida | Oxirida |
|---|---|---|
| Javob p95 | 120 ms | 140 ms |
| Ikki marta yechish | 0/kun | 0/kun |
| To'lovsiz jo'natilgan | 0/kun | 0/kun |
Qadamlar
- Holat Tekshiruv: bu buyurtmani to'lash mumkinmi?
Xaridor shlyuzda karta ma'lumotini kiritadi.
- Holat Yaratish: tranzaksiya ochiladi
Shlyuz pulni band qildi va do'kondan buyurtma uchun tranzaksiya ochishni so'raydi.
- Muammo Bitta yaratish ikki marta keldi
API sekin ishladi, shlyuzning timeout'i tugadi va u
CreateTransaction'ni o'shaidbilan qayta yubordi. - Yechim Takrorga — o'sha javob
Yaratishdan oldin API shlyuz ID bo'yicha qidiradi.
- Holat Bajarish: pul endi sizniki
Shlyuz kartadan pulni yechadi va do'kondan tranzaksiyani bajarishni so'raydi.
- Muammo Mol puldan oldin ketdi
Do'kon tranzaksiya yaratilishi bilan buyurtmani omborga topshirdi.
- Yechim Faqat
state: 2dan keyin jo'natOmbor endi buyurtmani faqat
PerformTransaction'dan keyin oladi. - Holat To'langan tranzaksiyani bekor qilish
Xaridor pulini qaytarishni so'raydi.
- Xulosa Xulosa
To'lov shlyuzi uchun to'rt qoida.